ACCA SELLOWİANA – FEİJOA KAYMAK AĞACI
Acca’lar Mersingiller ailesinden (Myritaceae) iki tür bitkidir. Ancak daha fazla eski adları Feijoa ile tanınırlar. Brezilya’lı botanist Silva Feijo tarafından adlandırılmışlardır. Brezilya, Uruguay ve Arjantin’in subtropikal bölgelerinde doğal olarak bulunmakta, her iki tür de 4,5 m yüksekliğe ve genişliğe erişmektedir.
Acca’lar gösterişli ve çekici çiçekleri ve yenen meyveleri için yetiştirilirler. Bitkiler yapraklarını dökmezler. Toprak için çok seçici değillerdir. Süzek toprakları tercih etmekle birlikte, alkali ve asit ortamlarda, kurak ve nemli toprakta da yetişirler. Işık gereksinimleri fazladır, güneş gören ortama dikilmelidirler.
İklim olarak, don olmayan sıcak ortamı tercih ederler. Meyve vermeleri ve meyvelerinin olgunlaşması için don olmayan bir ortam gerekir. Bununla birlikte hafif dondan zarar görmezler. Üretimleri tohumlarının ilkbaharda dikilmesi veya yazın alınan yarı sert çeliklerle yapılır.
Kaymak Ağacı: İki tür Acca dan tanınanı ve kültürde kullanılanı ülkemizde Kaymak Ağacı olarak bilinen, Acca sellowiana (Feijoa sellowiana) dır. Sellowiana adı, bitkiyi 1819 yılında bulan Sellow adındaki Alman gezginden gelmektedir. Kaymak Ağacı’nın bir adı da, Ananas Guava’sıdır.
Kaymak Ağacı üretimi ülkemizde, Marmara ve Karadeniz Bölgelerinde, yaygın olmamakla birlikte yapılmaktadır. Bitki meyve yetiştirilmesi amacı ile standart ağaç (100–150 cm den dallandırılan tek gövdeli ağaç) olarak yetiştirilir. Meyve amacı ile yetiştirilecek ise fidanların arası 4–5 X 2–3 m olmalıdır. Bu şekilde dekara 60–120 bitki dikilebilir. Ağaçlar 3–4 yaşında meyve vermeye başlarlar. Ağaçların verimli ömrünün 50 yıl kadar olduğu bildirilmiştir.
Feijo bitkisi hermafrodittir, yani aynı ağaçtaki çiçeklerde erkek ve dişi organcıklar bulunur. Bu nedenle tek bir ağaç bile meyve verir. Ancak ürünün fazla olması için başka ağaçlardan tozlaşma öngörülür. Meyveler 5 cm uzunluğunda yeşil renkte ve ovaldir. Toplandıktan bir hafta sonra olgunlaşırlar. 100 gr meyve 35 kaloridir. C vitamini, kalsyum ve iyot yönünden zengindir.
Peyzaj amacı ile kullanımda, genelde alttan çıkan çok gövdeli çalı formu tercih edilmektedir. Yaprakları gri-yeşil 6–7 cm uzunluğunda oval veya eliptik şekilde ve altları tüylü beyaz renktedir. Yazın açan çiçekleri 4 cm çapında, taç yapraklar (petaller) mor-kırmızı, kenarları beyaz, stamenleri ise dik, uzun koyu kırmızı renkte, uçları (polen keseleri) sarı-beyazdır.
Peyzajda özellikle, herdem parlak yeşil yaprakları ve yaz ortasında açan çok gösterişli çiçekleri nedeni ile kullanılmaktadır. Genel olarak ülkemizde zeytinin yetişebildiği coğrafi bölgelerde kullanılabilir.







