BİLLBERGİA NUTANS – KRALİÇENİN GÖZYAŞLARI
Billbergia, Bromeliaceae ailesine ait bir cinstir. Bromeliaceae ailesi bitkilerine kısaca Bromeliad denilmektedir. 2000 türden daha fazla bromeliad bitki vardır, bunların tümü Yeni Dünya (Amerika Kıtası) nın tropik ve subtropik bölgelerinde bulunmaktadır. Bu bitkiler tropik kökenli olduklarından, genellikle dona fazla dayanıklı değildir. Ancak bir kısmı -10 °C dereceye kadar dayanır, bozulsa bile tekrar gelişme gösterirler.
Billbergia nutans Paraguay, Uruguay, Güney Brezilya ve Kuzey Arjantin de doğal yayılım göstermektedir. Subtropik ormanlarda, ağaçlar ve kayalar üzerinde veya yerde ağaç altlarında bulunmaktadır. Cins adı 19. Yüzyıl İsveçli botanikçilerden Gustav J. Billberg’ den gelmektedir. Nutans ise sarkıcı anlamında olup, çiçeklerinin özelliğini göstermektedir. İngilizler bitkiye Kraliçenin Gözyaşları demektedir. Muhtemelen bitkinin pembe ve mor renkli, gösterişli çiçeklerinden dolayı kraliçe ve çiçeklerin üzerinde oluşan damlacıklar (çiçek nektarından oluşan) nedeni ile gözyaşı benzetmesi yapılmıştır. İngilizcede Dostluk Bitkisi olarak da adlandırılmıştır, çünkü çok sayıda kardeşlenme gösterir ve sahipleri bu kardeşleri ayırarak arkadaşlarına veya komşularına dağıtırlar.
Billbergia nutans epifitik (başka bir bitki üzerinde yalnız konaklamak için bulunan) bir Bromeliaddır. Geniş şerit şeklindeki, yaprakları rozet dağılımı gösterir ve en altta bir huni görünümü oluştururlar. Her rozette 12-15 adet yaprak bulunur, kenarları hafif dişli, uçları sivri olan yapraklar gri-yeşil renktedir, güneşte veya soğukta kırmızı-bronz renge dönerler. Yaprakların oluşturduğu huni veya vazo şeklindeki oluşumda, doğada yağmur suyu ve dökülen yaprak kalıntıları toplanır, bitki gıda ve su gereksinimi buradan karşılar. İlkbaharda rozetlerin ortasından uzun, dışa sarkan, uzun bir çiçek sapı çıkar, zemine doğru eğilir. Sap ucundaki pembe goncalar açtığı zaman, kenarları mor, ortası sarı-yeşil, cennet kuşu çiçeği gibi çok gösterişli bir çiçek ortaya çıkar. Çiçek açan, bitki alttan yavrular vermeye (kardeşlenme) başlar, ana gövde yaşamını bir süre sonra kaybetse de yavrular büyüyerek, geniş bir koloni oluştururlar. Bitki 40-50 cm yüksekliğe ve yavrular ile birlikte 40-50 cm genişliğe ulaşabilir.
Kraliçenin Gözyaşları, bromeliadlar arasında en az bakıma gereksinim gösterenlerdendir, muhtemelen de soğuğa en dayanıklı olanıdır. Bir yazımda bitkinin -14 °C ye dayandığı bildirilmiştir, ancak genel kanaat, en fazla kısa süreli -10 °C ye dayanabileceğidir. Dış mekânda don olmayan yörelerde epifitik olarak, ağaç veya kuru dallar üzerinde yetiştirilebilir veya humustan zengin, drenajı iyi olan bir ortamda yere veya saksıya dikilebilir. Bitkinin huni şeklindeki orta kısmında devamlı su bulundurulmalıdır.
Billbergia nutans’ın üretimi tohum veya kardeşlerin ayrılması ile yapılır. Kardeşler anneden ayrıldığında, en dış yaprakları alınır, gövde ortaya çıkarılarak köklenme için uygun bir saha sağlanır. Bitkinin devamlı çiçek açması için yeni yavruların oluşması ve büyümesi gereklidir. Kraliçenin Gözyaşları, orkidelerde olduğu gibi iyi drenajlı bir ortama gereksinim gösterirler. Bir dal, tahta veya ağaç kabuğu üzerine yerleştirilebilir veya geçirgen, organikten zengin bir ortama dikilebilirler. Bromeliad’lar su ve gıda gereksinimlerini genelde kökten değil, huni şeklindeki orta kısımlarına düşen su ve yaprak atıklarından alırlar. Billbergia nutans için nemli ortam ve orta kısmında devamlı su bulunması idealdir. Subtropik epifitik bir bromeliad olmasına karşın, kuraklığa oldukça dayanıklıdır. İç mekândaki bitkiler zaman zaman nemlendirilmelidir. Bitki güneşe dayanıklı olmakla birlikte, yarı gölge veya ağaç altlarında, iyi drenajlı, humustan zengin, hafif asidik toprakta en iyi gelişimi gösterir. Yazın nemli tutulmalıdır, kök sistemi zayıf olduğundan aşırı suya gereksinimi yoktur.
Peyzajda kullanımı: Kraliçenin Gözyaşları, en kolay yetiştirilen ve üretilen bromeliadlardandır. İç mekânda saksı içinde veya ahşap (tercihan kuru dallar) ile hazırlanan bir Bromeliad Ağacında dallara tutturularak kullanılabilir. Bromeliad Ağacı sıcak ılıman veya subtropik yörelerde, dış mekânda bir ağaç altında muhafaza edilebilir, soğuk yörelerde ise kışın içeriye alınır. Sıcak yörelerde dış mekânda, bitki yatakları, parselleri, bordürleri, saksılarda veya epifitik olarak ağaç veya ahşap baba üzerinde kullanılabilir. Yer örtücü olarak, özellikle büyük ağaçların altında, gölgeli alanlarda çok çabuk çoğalarak zemini kaplar ve muhteşem çiçekleri ile bahçeye ayrıcalık katar.








