Echinocereus rigidissimus Cactaceae (Kaktüs) ailesine ait tek gövdeli bir kaktüstür. Ender olarak ileri yaşlarda dallanma veya kardeşlenme gösterebilir. Her yıl büyüme ile oluşan, yeni bant şeklindeki dikenleri, değişik renk gösterdiğinden Gökkuşağı Kaktüsü olarak adlandırılmıştır. Arizona Gökkuşağı ve Sonora Gökkuşağı adları da İngilizce’de kullanılmaktadır.

Doğal olarak ABD (güney-doğu Arizona, güney-batı Yeni Meksika) ve Meksika’da (kuzey Sonora, kuzey-batı Chihuahua) bölgelerinde, denizden 1200-2000 metre yükseklikte bulunmaktadır. Tepelerin taşlı yamaçları, kanyon kenarları, yarı-çöl otlakların kayalık yerleri ve meşe ormanları doğal yaşam alanlarıdır. Bitki en fazla 40 cm boya ve 10 cm çapa kadar büyüyebilir, sık ve dik çıkan dikenleri, hafifçe gövdeye dönüktür. Yeni çıkan dikenler kırmızı-fuşya renktedir, sonra sarı veya açık pembe renge dönüşürler. Her gövdede 15-26 arasında basık, gövdeden hafifçe kabarık kaburga benzeri sütunlar bulunur.

İlkbahar süresince, Echinocereus rigidissimus’un gövdesinin yanlarında bulunan areolalardan çok miktarda gonca ve çiçek çıkar. 6-7 cm uzunluğundaki pembe çiçeklerin ortaları beyazdır. Çiçeklerde çok sayıda kısa boylu stamen (erkek organ) vardır, style (dişi organ) tek ve daha uzundur. Çiçeklenmeden 3 ay sonra yuvarlak, yeşilimsi veya koyu pembemsi meyveler oluşur. Meyvelerin içi beyaz, tohumları siyahtır.

Gökkuşağı Kaktüsü bol güneşli, havadar, nötr veya hafif asidik ortama gereksinim gösterir. Toprağın kompostça zengin, ancak yeterli drenaj için kumlu ve taşlı olması önerilir. Yazın sıcak ve kurak zamanlarda sulama gerekir. Kış süresince bitki kuru ortamda tutulmalıdır. Aşırı ıslak ve nemli olmayan ortamda, bitkinin -12° C soğuğa dayandığı bildirilmiştir. Kışı susuz geçiren bitkiler, ilkbaharda daha fazla çiçek açmaktadır.  Echinocereus rigidissimus ender olarak kardeşlenme gösterdiğinden, yalnız tohum ile üretilmektedir.

Gökkuşağı Kaktüsü’nün ana bitkisi Echinocereus rigidissimus var. rigidissimus olarak adlandırılmıştır, bunun dışında iki alt tür (subspecies) tanımlanmıştır; Echinocereus rigidissimus subs. rubispinus and Echinocereus rigidissimus subs. rubispinus albiflorus.

Echinocereus rigidissimus subs. rubispinus (rubi: yakut, spinus: diken): dik uzayan, silindirik gövdeli, boyu 30 cm den daha kısa, gövde çapı 6 cm i geçmeyen bir alt türdür. Bitki doğal olarak yalnız Meksika’nın Chihuahua bölgesinde bulunmaktadır. Gövdede 11-13 adet kaburga şeklinde yukarıdan aşağıya uzanan çıkıntılar, bunların üzerinde areolalar bulunur. Her areoladan, dik olarak 30-35 adet diken çıkar. Olgun bitkilerde, bol ışıklı ortamda, koyu pembe ve kırmızı renkli dikenler, gövde ucunda bir bant oluştururlar. Dikenler normal “rigidissimus” alt türüne nazaran daha koyu kırmızı renktedir. Echinocereus pectinatus var. rubispinus sinonim olarak kullanılmaktadır.Echinocereus rigidissimus subs. rubispinus albiflorus: Kültürde üretilen, beyaz çiçekli bir alt türdür, dikenleri de krem rengi veya beyazdır. Rengi dışında yukarıda yazılı alt grubun tüm özelliklerini taşımaktadır.

Peyzajda Kullanımı: Gökkuşağı Kaktüsü, kaktüs ailesinin en güzel ve gösterişli bitkilerinden biridir. Soğuk ve bol yağış alan iklim bölgelerinde saksı bitkisi olarak yetiştirilir, kışın susuz ve sıcak bir ortama alınmalıdır. Ilıman iklim bölgelerinde, kışın süzek ortamda olması şartı ile bahçe veya kaya bahçesi bitkisi olarak kullanılabilir.