İRİS LOUİSİANA “BLACK GAMECOCK” – SİYAH İRİS
İris Yunan mitolojisinde “Gökkuşağı Tanrıçası”dır ve Olimpos’un en önemli tanrıları arasındadır. İris, güzel ve zarif çiçekleri nedeniyle tarih boyunca Monarşi ve Kraliyet ailelerinde sembol olarak kullanılmıştır.
Lousiana İrisleri Güney ve Orta Lousiana’nın (ABD) körfez sahillerinde ve iç kısımlardaki bataklık arazilerinde doğal olarak bulunurlar. Bu bitkilerin hepsi, iris cinsinin Hexagonae serisine aittir. Lousiana İrisleri: İris brevicavulis, İris fulva, İris hexagona, İris giganticeaerulea ve İris nelsonii den oluşmaktadır. 1920 li yıllarda bu irisler tanındıktan sonra botanikçiler ve iris meraklıları, doğada yüzlerce yeni tür iris bulmuşlardır. Ancak yapılan araştırmalarda bulunan yeni irislerin, İris fulva ve İris giganticeaerulea başta olmak üzere doğal irislerin, bulundukları ortamda hibritleşmesi sonucu ortaya çıktığı anlaşılmıştır.
Bugün kabul edilen türlerden İris hexagonae, İris giganticeaerulea ve İris brevicavulis mavi-pembe grubunda olup bazen beyaz olabilmektedirler. İris fulva ve İris nelsonii kırmızı-sarı grubundadır.
İris lousiana “Black gamecock” 1978 yılında Chowninge tarafından hibridize edilmiştir. 1986 yılında Amerikan İris Derneği tarafından ödüllendirilmiştir. 10 cm uzunluğundaki kadifemsi koyu lacivert çiçeklerinin ortasında, altın renkli bir kısım bulunur, bu herbeseus (gövdesiz) bitki muhtemelen şimdiye kadar üretilen Lousina İrislerinin en güzelidir. Bu hibrit iris ince 50-80 cm uzunluğundaki yeşil yaprakları ve ilkbaharda açan, koyu mavi çiçekleri ile çok güzel görüntü sergiler.
Siyah İris tam güneşi sevmekle birlikte hafif gölgede de çiçek açmaya devam eder. Tercihleri arasında organik maddece zengin, nemli toprak olmakla birlikte, ideal olmayan şartlara da adapte olmaktadır. Fazla su isteği nedeniyle su ve bataklık bahçeleri için uygundur, pH isteği 5,5-6,5 arasındadır. Alkalin durumunda bitki kloroz (sararma) gösterir. Sulamalar arasında, toprağın kurumasına izin verilmemelidir.
Peyzajda Kullanımı: İris lousiana “Black gamecock” özellikle su bahçeleri ve bol sulanan bahçelerde, grup halinde kullanılır. Bitki etrafa yayılarak koloniler oluşturur. Diğer su seven irislerle: Bataklık Süseni (İ.pseudocorus), Altın Süsen (İ.xanthospuria), Kırmızı Kardinal Çiçeği (Lobelia cardinalis), Su Kannası (Thalia dealbata), Pontaderya (Pontaderia cordata), Papirus (Cyperus papyrus) ile birlikte kullanılabilir.
Siyah İris kesme çiçek olarak da kullanılmaktadır. Çiçekleri 7-10 gün yaşayabilmektedir. Bitkiler -10°C soğuğa kadar dayanıklıdır, daha soğuk yörelerde, rizomlar topraktan çıkarılıp saksı içinde, ılık bir ortamda kışı geçirmelidir. Bitki yenildiği takdirde zehirlidir. Bazı alerjik kişilerde elle temasta deride tahriş (iritasyon) ve alerjik reaksiyona neden olabilir.
Üretimi rizomların veya kardeşlerin ayrılması ile yapılmaktadır.








